Σαν σήμερα 22 Αυγούστου...

22/08/1862

Γεννιέται ο Γάλλος συνθέτης Κλοντ Ντεμπισί.

22/08/1864

Υπογράφεται από 12 κράτη η Συνθήκη της Γενεύης, με την οποία συγκροτούνταν ο Διεθνής Ερυθρός Σταυρός.

22/08/1882:

Γεννιέται στη Σμύρνη ο κομμουνιστής δάσκαλος Δημήτρης Γληνός, ο οποίος άφησε τη σφραγίδα του στο προοδευτικό και κομμουνιστικό κίνημα της χώρας μας. Η πορεία του Δημήτρη Γληνού είναι μια συνεχής πορεία «όλο προς τα αριστερά», όπως έλεγε ο ίδιος, ενώ αυτοβιογραφούμενος τόνιζε ότι η ιδεολογική του διαδρομή ήταν «από τον Μιστριώτη στον Λένιν».

Η μεγάλη φτώχεια χαρακτηρίζει τα παιδικά του χρόνια. Το 1899 έρχεται στην Αθήνα και γράφεται στη Φιλοσοφική Σχολή. Είναι υπέρμαχος της καθαρεύουσας και οπαδός της «Μεγάλης Ιδέας». Οι οικονομικές δυσκολίες τον αναγκάζουν να διακόψει δυο φορές τις σπουδές του, για να εργαστεί ως δάσκαλος. Οι σκληρές εμπειρίες ενισχύουν τις πολιτικές του ανησυχίες και τον φέρνουν στο στρατόπεδο των δημοτικιστών. Το 1905 παίρνει με άριστα παμψηφεί το δίπλωμά του από το Πανεπιστήμιο. Συνεχίζει τις παιδαγωγικές του σπουδές στη Γερμανία, όπου μεταξύ των άλλων γνωρίζει τον Γιώργο Σκληρό και τον Φώτο Πολίτη και έρχεται σε επαφή με τη σοσιαλιστική ιδεολογία.
Το 1911 επιστρέφει στην Αθήνα και αργότερα μαζί με τον Δελμούζο και τον Τριανταφυλλίδη αποτελούν την καρδιά του «Εκπαιδευτικού Ομίλου» που στάθηκε στην πρωτοπορία των προοδευτικών αναζητήσεων. Κατόπιν, ορίζεται βασικός υπεύθυνος και σχεδιαστής της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης της κυβέρνησης Βενιζέλου. Ωστόσο, η εισήγησή του απορρίπτεται το 1914 ως ανατρεπτική. Ήδη ο Γληνός περνάει στην περίοδο της αμφισβήτησης του Βενιζέλου και της μοναρχίας. Αρχίζει η πρώτη περίοδος των διωγμών του.

Η διαρκής αναζήτηση τον οδηγεί το 1927 στη διαπίστωση πως το εκπαιδευτικό πρόβλημα της χώρας θα λυθεί οριστικά μέσα από την πάλη των τάξεων. Στη συνέχεια συνεργάζεται με εκδοτικούς οίκους και αρθρογραφεί σε περιοδικά, ενώ το 1934 μαζί με τον Βάρναλη επισκέπτεται τη Σοβιετική Ενωση, ένα ταξίδι που έπαιξε σημαντικό ρόλο στις μετέπειτα επιλογές του. Το 1935 εξορίζεται από τη δικτατορία του Κονδύλη και το Γενάρη του 1936 εκλέγεται βουλευτής του Λαϊκού Μετώπου. Εξορίζεται από τη μεταξική δικτατορία και φυλακίζεται στην Ακροναυπλία. Το 1941 συλλαμβάνεται από τους Ιταλούς και το 1942 απολύεται, βαριά άρρωστος, είναι πλέον μέλος του Πολιτικού Γραφείου της ΚΕ του ΚΚΕ. Γράφει τη μπροσούρα «Τι είναι και τι θέλει το ΕΑΜ». Το 1943 αποφασίζει να ανέβει στα βουνά της Ελεύθερης Ελλάδας. Εξάλλου, τα αρχικά σχέδια προέβλεπαν να τεθεί επικεφαλής της ΠΕΕΑ. Λίγο πριν την αναχώρησή του κατά τη διάρκεια μιας εγχείρησης, ο ταλαιπωρημένος οργανισμός του δεν άντεξε. Πέθανε στις 26 Δεκέμβρη 1943.

22/08/1910

Υπογράφεται η ιαπωνοκορεατική συνθήκη με την οποία ο ιαπωνικός ιμπεριαλισμός προσαρτά την Κορέα.

22/08/1921

Γεννιέται η τραγουδίστρια Σωτηρία Μπέλλου. Η Μπέλλου συνδέθηκε από τα νεανικά της χρόνια με το κομμουνιστικό κίνημα της χώρας μας. Μετείχε στην ΕΑΜική Εθνική Αντίσταση, καθώς στο Δεκέμβρη του 1944, όπου τραυματίστηκε. Σε μια από τις τελευταίες της συνεντεύξεις στον «Ριζοσπάστη» (27/2/94), θυμόταν: «Και "Ριζοσπάστη" διακινούσα... Ήμουν, είμαι και θα είμαι αριστερή. Το λέω και το φωνάζω... Πέρασα πολλά. Και ξύλο και φυλακές». 

22/08/1922

Δολοφονείται ο ηγέτης του ιρλανδικού εθνικοαπελευθερωτικού κινήματος Μάικλ Κόλινς, πρώτος Πρόεδρος της ανεξάρτητης Ιρλανδίας.  

22/08/1923

Τον Αύγουστο του 1923 πραγματοποιήθηκαν οι μεγαλύτερες κινητοποιήσεις των εργαζομένων στα πρώτα χρόνια του οργανωμένου συνδικαλιστικού κινήματος. Τα πρώτα σωματεία που συμμετείχαν είναι οι σιδηροδρομικοί, οι ναυτεργάτες, οι φορτοεκφορτωτές. Στις 19 Αυγούστου 1923 όλα τα ναυτεργατικά σωματεία κηρύσσουν απεργία, συλλαμβάνονται μέλη διοικήσεως της Ναυτεργατικής Ομοσπονδίας. Μετά από αυτή την κατάσταση η Διοίκηση του ΕΚΠ αποφασίζει πανεργατική απεργία. Η τελική όμως απόφαση θα εξαρτηθεί από τη ΓΣΕΕ.
Στις 20 Αυγούστου η ΓΣΕΕ δηλώνει ότι θα επεκτείνει τις απεργίες σ' ολόκληρη τη χώρα. Την ίδια στιγμή περίπολοι του Πολεμικού Ναυτικού γυρίζουν στους δρόμους και συλλαμβάνουν περίπου 200 απεργούς ναυτοθερμαστές για να τους βάλουν να δουλέψουν υποχρεωτικά.
Στον Πειραιά πραγματοποιείται σύσκεψη του ΕΚΠ της Ναυτικής Ομοσπονδίας και των Ομοσπονδιών Σιδηροδρομικών, Ηλετροκινήσεως, Επισιτισμού και της ΓΣΕΕ. Τα κύρια αιτήματα της απεργίας ήταν σταθεροποίηση των ημερομισθίων με βάση τον τιμάριθμο. Μέτρα κατά της ακρίβειας και της αισχροκέρδειας. Απόλυση κρατούμενων απεργών. Κατάργηση της λογοκρισίας επί των εργατικών ζητημάτων. Απαγόρευση της εξαγωγής ανεπεξέργαστων καπνών και άλλα. Απ' όλη την Ελλάδα φτάνουν τηλεγραφήματα για συμμετοχή στην απεργία της ΓΣΕΕ.

Οι απεργιακές κινητοποιήσεις κορυφώνονται στις 23 Αυγούστου 1923. Στην πλατεία Πασαλιμανιού στον Πειραιά πραγματοποιείται Πανεργατική συγκέντρωση από τη ΓΣΕΕ και το ΕΚΠ, που είναι ιδιαίτερα ισχυρό αυτή την εποχή. Το σημείο που γίνεται η συγκέντρωση είναι μακριά από κυβερνητικά κτίρια, μακριά από την Αθήνα. Η κυβέρνηση, που ουσιαστικά διευθύνεται από το Νικόλαο Πλαστήρα, δίνει διαταγή να χτυπηθεί η συγκέντρωση και να διαλυθεί διά της βίας. Στρατός και αστυνομία επιτίθενται με σφοδρότητα στους συγκεντρωμένους απεργούς στο Πασαλιμάνι. Απολογισμός: 11 νεκροί εργάτες, 100 τραυματίες και συλλαμβάνονται περίπου 500. Μετά τα αιματηρά γεγονότα του Πασαλιμανιού η απεργία λύνεται, όμως παραμένει σαν η μεγαλύτερη απεργιακή κινητοποίηση της εποχής. Παραμένει σαν σταθμός των μεγάλων αγώνων του νεαρού τότε Ελληνικού Οργανωμένου Συνδικαλιστικού Κινήματος.

22/08/1925

Ξεκινά τις εργασίες του το συνέδριο της Σοσιαλιστικής Εργατικής Διεθνούς στη Μασσαλία (22/8-27/8/1925). Μεταξύ άλλων, το συνέδριο διακήρυξε πως η συμμετοχή των σοσιαλιστών σε αστικές κυβερνήσεις και σε συνασπισμούς με αστικά κόμματα, δεν αποτελούσε παρά το «φυσικό» δρόμο προς το σοσιαλισμό. Ταυτόχρονα καλούσε τους εργάτες να στηρίξουν τα διάφορα μέτρα, πολιτικά και οικονομικά, σταθεροποίησης του καπιταλισμού που λαμβάνονταν (συχνά με την ενεργό –και πολλές φορές ηγετική- συμμετοχή των σοσιαλδημοκρατών) για τη σταθεροποίηση του καπιταλισμού.

Το συνέδριο πρόβαλε επίσης το ζήτημα της «ορθολογικής» ρύθμισης και διαχείρισης της παγκόσμιας καπιταλιστικής οικονομίας, των διεθνών συναλλαγών, κλπ., καθώς και της δίκαιης κατανομής των φυσικών πόρων και των πρώτων υλών. Οι σοσιαλδημοκράτες ισχυρίζονταν πως ο καπιταλισμός ήταν δυνατό να απορροφηθεί σταδιακά και με ειρηνικό τρόπο από το «σοσιαλισμό» (αξιοποιώντας συν τοις άλλοις και διεθνείς ιμπεριαλιστικούς οργανισμούς, όπως π.χ. η Κοινωνία των Εθνών).

22/08/1926

Στρατιωτικό κίνημα με επικεφαλής τον Γ. Κονδύλη ανατρέπει τη δικτατορία του Πάγκαλου. Απολύονται οι πολιτικοί κρατούμενοι και εξόριστοι. Επανέρχεται στη θέση του Προέδρου της Δημοκρατίας ο ναύαρχος Κουντουριώτης.

22/08/1927

Τα μεσάνυχτα της 22 προς 23 Αυγούστου 1927 οι Ιταλοί μετανάστες εργάτες Νίκολα Σάκο και Μπαρτολομέο Βαντσέτι, που είχαν κατηγορηθεί ότι σκότωσαν δύο υπαλλήλους, κατά τη διάρκεια ληστείας ενός καταστήματος υποδημάτων στη Μασαχουσέτη, δολοφονούνται στην ηλεκτρική καρέκλα. Η κατηγορία που τους οδήγησε στον θάνατο ήταν σκηνοθετημένη και στόχο είχε να πλήξει το εργατικό κίνημα των ΗΠΑ, στο οποίο οι δύο πρωτοστατούσαν.
Ανήμερα της εκτέλεσής τους, το πρωτοσέλιδο του Ριζοσπάστη έγραφε: «ΤΟ ΕΓΚΛΗΜΑ ΣΥΝΕΤΕΛΕΣΘΗ - Ο ΣΑΚΚΟ ΚΑΙ Ο ΒΑΝΖΕΤΤΙ ΕΔΟΛΟΦΟΝΗΘΗΣΑΝ ΧΘΕΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΚΑΡΕΚΛΑΣ - ΑΝΤΙΚΡΥΣΑΝ ΜΕ ΚΑΤΑΠΛΗΣΣΟΥΣΑΝ ΨΥΧΡΑΙΜΙΑΝ ΤΟΝ ΘΑΝΑΤΟΝ - ΕΞΕΓΕΡΣΙΣ ΕΙΣ ΟΛΟΝ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟΝ - ΚΟΛΟΣΣΙΑΙΑΙ ΔΙΑΔΗΛΩΣΕΙΣ».

22/08/1936

 Πεθαίνει ο ναύαρχος και πολιτικός Παύλος Κουντουριώτης, δύο φορές Πρόεδρος της Δημοκρατίας. 

22/08/1941

Η κατοχική Σοσιαλδημοκρατική κυβέρνηση της Δανίας ψηφίζει νόμο για την απαγόρευση της δράσης των κομμουνιστών.

22/08/1943

Τριήμερη απεργία των τροχιοδρομικών πραγματοποιείται στην Αθήνα και τον Πειραιά με αίτημα να μη σταλούν εργάτες στη Γερμανία, να καταργηθούν οι μαύροι πίνακες και να αποφυλακιστούν οι φυλακισθέντες συνάδελφοί τους, να παρθούν μέτρα κατά των μαυραγοριτών, κ.α. Κανένα τραμ δεν κινείται.

22/08/1943

Συνέρχεται στο Καρπενήσι το Α’ Περιφερειακό Συνέδριο του ΕΑΜ - ΕΛΑΣ Φθιώτιδας - Φωκίδας - Ευρυτανίας, με τη συμμετοχή 700 περίπου αντιπροσώπων.

22/08/1964

Ξεκινά τις εργασίες της η Α’ Πανελλαδική Συνδιάσκεψη της συνδικαλιστικής κίνησης «115 ΣΕΟ».

22/08/1966

Το Κυπριακό θεωρεί ως το πλέον περίπλοκο και επικίνδυνο πρόβλημα του ΟΗΕ ο Γενικός Γραμματέας του Οργανισμού Ου Θαντ στην ετήσια έκθεσή του προς τη Γενική Συνέλευση, η οποία δίνεται στη δημοσιότητα.

22/08/1971

Πραξικόπημα ανατρέπει τον Πρόεδρο της Βολιβίας Χουάν Χοσέ Τόρες και επιβάλει στρατιωτική Χούντα.

22/08/1978

Πεθαίνει σε ηλικία 86 χρόνων ο Γιόμο Κενιάτα, ηγέτης της Κένυας από την απελευθέρωσή της το 1963 και από τους πρωτεργάτες των κινημάτων που οδήγησαν στην κατάλυση του αποικιοκρατικού συστήματος στην Αφρική. Η πολιτική του δράση άρχισε από το 1920, ενώ από το 1931 ως το 1946 σπούδασε και εργάστηκε στη Βρετανία.
Με την επιστροφή του στην Κένυα τίθεται επικεφαλής της «Ενωσης των Αφρικανών». Συνελήφθη και εξορίστηκε δυο φορές από τους Βρετανούς αποικιοκράτες. Συνέχισε, όμως, τη δράση και το 1961 επέστρεψε στην Κένυα. Ο Κενιάτα έγραψε σειρά έργων που ξεσκεπάζουν τη βρετανική αποικιοκρατία.

22/08/1985

 Αεροσκάφος που εκτελεί πτήση τσάρτερ αναφλέγεται κατά την απογείωσή του στο αεροδρόμιο του Μάντσεστερ, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν 55 άτομα και να τραυματιστούν 82.

902